Korzystanie z sauny można zaliczyć do zabiegów z zakresu ciepłolecznictwa. Dzięki stosowaniu wysokich temperatur, kąpiele cieplne poprawiają wiele parametrów zdrowotnych, pomagają odprężyć się i zrelaksować. Jak korzystać z sauny? Jakie są wskazania i przeciwwskazania, a także jakie są zalety tego typu zabiegów?
Jak korzystać z sauny?
Aby czerpać największe korzyści z rozmaitych zabiegów SPA oraz leczniczych, muszą one być odpowiednio przeprowadzone. Także w przypadku sauny istnieje kilka zasad, których należy się trzymać. Przede wszystkim, nie powinny z niej korzystać osoby, które posiadają aktualne lub przewlekłe stany zapalne, niektóre choroby skóry, jaskrę, zaburzenia funkcjonowania układu krążenia, zaburzenia funkcjonowania układu wewnątrzwydzielniczego, choroby nowotworowe, niewyrównaną cukrzycę oraz kobiety w ciąży.
Jeśli zaś chodzi o samą metodykę zabiegu, wbrew powszechnym opiniom, największe korzyści czerpie się stosując naprzemiennie fazy nagrzewania i ochładzania organizmu, z czego każda powinna trwać od 5 do 12 minut. Po odpowiednim przygotowaniu i wejściu do sauny, należy zająć miejsca najbliższej podłoża, gdzie temperatura jest najniższa. Stopniowo, przyzwyczajając organizm do ciepła, można przenosić się na wyższe piętra ławek. Po zakończeniu fazy ogrzewania, należy przystąpić do ochładzania. Można tego dokonać za pomocą zimnego powietrza lub wody, pamiętając jednak że proces ten nie może zachodzić gwałtownie, lecz stopniowo. W czasie jednej sesji stosuje się od 2 do 3 faz nagrzewania, a ilość sesji w tygodniu powinna oscylować w granicach od 1 do 2.
Wpływ sauny na organizm
Oddziaływanie zmiennymi temperaturami na ustrój ma na celu pobudzenie mechanizmów termoregulacyjnych i usprawnienie ich działania. Poszczególne reakcje organizmu zależą od fazy korzystania z sauny.
Faza nagrzewania
Podczas zwiększania temperatury otoczenia, dochodzi do przegrzania organizmu, co wiąże się ze zwiększonym wydzielaniem potu. Wraz z potem wydzielane są znaczne ilości produktów przemiany materii – mocznika, kwasu moczowego, a także elektrolitów – sodu, potasu i chloru. Parowanie wody z powierzchni skóry człowieka jest bardzo intensywne, dlatego po zakończeniu sesji sauny, należy uzupełnić ubytki odpowiednimi napojami. Dzięki tak intensywnemu oczyszczaniu organizmu z zalegających metabolitów, możliwe jest także poprawienie stanu oraz wyglądu skóry.
Wysoka temperatura oddziałuje pozytywnie także na układ oddechowy, przyczyniając się do zwiększenia pojemności życiowej płuc oraz minutowej pojemności oddechowej. Następuje rozluźnienie mięśni gładkich układu oddechowego, a co za tym idzie – zmniejszają się opory oddechowe. Zwiększa się wysycenie krwi tlenem, który jest rozprowadzany do wszystkich komórek. Naczynia krwionośne w obrębie skóry rozszerzają się, natomiast te dostarczające krew do narządów wewnętrznych zwężają. Wywołuje to korzystne zmiany adaptacyjne w postaci zwiększenia liczby czerwonych krwinek oraz usprawnienia gospodarki tlenowej. Poprawiają się również parametry pracy serca, takie jak pojemność minutowa oraz częstotliwość uderzeń. Regularne korzystanie z sauny może także podwyższać wydzielanie hormonów kory nadnerczy, co z kolei przekłada się na większe zdolności wysiłkowe. Ostatnio coraz częściej mówi się także o pozytywnym wpływie na układ odpornościowy człowieka.
Faza ochładzania
Pod wpływem ochłodzenia ustroju, następują czynności odwrotne do skutków ogrzewania. Częstotliwość pracy serca spada, natomiast ciśnienie zostaje podwyższone. Z tego względu mówi się, że należy bardzo uważać z intensywnością tej fazy u osób posiadających problemy z nadciśnieniem. Dodatkowo, naprzemienne nagrzewanie i ochładzanie organizmu powoduje poprawę pracy układu immunologicznego i zahartowanie organizmu, dzięki czemu jest on bardziej odporny i efektywny w walce z patogenami.
Czy warto korzystać z sauny?
Obecnie sauna coraz częściej jest postrzegana nie tylko jako zabieg leczniczy, ale także higieniczny oraz jako metoda na odprężenie. Uważa się, że głównym celem jej stosowania jest pielęgnacja ciała, odpoczynek po wysiłku fizycznym, zwiększenie wydolności oraz poprawa wielu parametrów funkcjonowania organizmu. Kąpiele cieplne mogą być także zalecane przez lekarzy oraz fizjoterapeutów w przypadku konkretnych schorzeń.
Generalnie, warto korzystać z sesji sauny, ponieważ wywiera ona bardzo pozytywny wpływ na wiele układów w ciele człowieka – układ oddechowy, sercowo-naczyniowy, wewnątrzwydzielniczy, immunologiczny i pośrednio wiele innych. Dodatkowo, niewątpliwą zaletą jest relaksujący wpływ kąpieli cieplnych, który może przyczynić się także do poprawy samopoczucia psychicznego i rozładowania wielu napięć. Korzystanie z sauny może także ulepszyć parametry oraz jakość snu.
Należy jednak pamiętać o odpowiedniej metodyce korzystania z sauny, a także o przeciwwskazaniach. Nie powinno się również przekraczać zalecanej ilości sesji w ciągu tygodnia, ponieważ w tym przypadku więcej nie znaczy lepiej i dwa wejścia w ciągu tygodnia to dopuszczalne maksimum.